Przemoc seksualna

przemoc seksualna psycholog seksuolog anna majewska synergia bielany warszawa lgbt

Przemoc seksualna nadal jest tematem, o którym mówi się zdecydowanie zbyt mało w naszym społeczeństwie. Akcja #METOO była pewnym przełomem, pokazała nam jak duża jest skala zjawiska, a także zwiększyła świadomość społeczeństwa. Pokazała nam czym jest kultura gwałtu w Polsce. Zaczęto mówić więcej o osobach dotkniętych przemocą seksualną oraz o sprawcach przemocy. Akcja zdjęła pewną część wstydu z kobiet i mężczyzn które_rzy doznawali przemocy seksualnej. Zdjęła z nich również pewną część odpowiedzialności za doznaną krzywdę, którą byli niesłusznie obarczeni przez społeczeństwo.

Niestety, przemoc seksualna jest zjawiskiem powszechnym i dotyka wszystkich osób niezależnie od statusu społecznego, orientacji seksualnej czy pochodzenia. Można więc powiedzieć, że jest ona zjawiskiem demokratycznym.

Kiedy możemy mówić o przemocy?

Istnieją cztery warunki jakie musza być spełnione by daną sytuację/zjawisko nazwać przemocą:

  1. Dysproporcja sił – widać ją na przykład w relacji między: dzieckiem a rodzicem, studentem/studentką a profesorem, pracownikiem a przełożonym, pomiędzy partnerami/partnerkami w relacji itd. Z racji wykonywanych funkcji czy też statusu społecznego jedna osoba ma widoczną przewagę siły nad drugą. Może być to przewaga: psychiczna, fizyczna, ekonomiczna, prawna, społeczna itd.
  2. Intencjonalność działania lub zaniechanie działania – oznacza to, że dana osoba podejmuje pewne działania  które w jej opinii są dobre dla drugiej osoby, lecz nie liczy się przy tym z jej sprzeciwem, potrzebami czy odmienną opinią.
  3. Naruszenie praw i dóbr osobistych – jako osoby mamy wiele praw np.: prawo do nietykalności, do wolności (myśli, wyznania), do decydowania o sobie i swoim życiu, do pracy itd. Do naruszenia tych praw dochodzi w przypadku gdy dana osoba zaczyna „rządzić” drugą osobą bez uwzględnienie jej praw, uczuć czy potrzeb.
  4. Cierpienie i szkody – gdy działanie danej osoby wyrządza drugiej osobie szkody. Szkody te mogą ale nie muszą być widoczne, oraz mogą ale nie muszą występować natychmiastowo.

Zjawisko przemocy jest jednym z najpoważniejszych zaburzeń życia społecznego.

Możemy wyróżnić pięć jej rodzajów:

  • Przemoc fizyczna,
  • Przemoc psychiczna,
  • Przemoc seksualna,
  •  Przemoc ekonomiczna,
  • a także Zaniedbanie które dotyczy najczęściej dzieci, osób niepełnosprawnych lub starszych.

Czym jest przemoc seksualna?

Przemoc seksualna może przybierać wiele form, cechą która je łączy jest brak zgody lub brak zdolności do wyrażenia jej na daną formę kontaktu seksualnego. Każda forma aktywności seksualnej na którą nie wyraziła zgody druga osoba jest molestowaniem seksualnym, nadużyciem lub gwałtem.

Gwałt jest definiowany jako stosunek seksualny bez zgody ofiary. Jednakże oznacza on również inne czynności seksualne (czyli dotykanie, obnażanie, stosunek udowy, zmuszanie do seksu oralnego, itp.) bez zgody drugiej osoby.

O zgwałceniu możemy mówić również, gdy dana czynność seksualna odbyła się za zgodą ofiary, ale ofiara z powodu nieletniości, nieświadomości (wpływ narkotyków lub alkoholu) lub zależności (np.: dysproporcji sił) nie była w stanie wyrazić sprzeciwu, lub jej zgoda nie była świadoma.

Czym jest świadoma zgoda, i po co nam ona?

  • Zgoda na seks musi być świadoma – osoba wyrażająca zgodę na aktywność seksualną, nie może być pod wpływem alkoholu, narkotyków, leków zaburzających świadomość oraz musi być przytomna.
  • Zgoda na seks musi być entuzjastyczna  – za entuzjastyczne nie można uznać zwrotów takich jak: „niech będzie” „chyba tak”. Milczenie nie oznacza zgody. Nawet jeśli osoba nie mówi wprost „NIE”, ale odsuwa się, nie odwzajemnia dotyku czy unika kontaktu wzrokowego może to świadczyć o tym, że nie jest gotowa by zgodzić się na daną aktywność. Entuzjastyczne powinny być nie tylko słowa, ale i postawa.
  • Zgoda na seks jest dobrowolna –  nie może być wymuszona szantażem czy naciskiem ze strony drugiej osoby. Nawet jeśli osoba pod wpływem przymusu czy nalegań ulegnie i zgodzi się na daną aktywność seksualną to w związku z brakiem dobrowolnej zgody czynność można uznać za wykorzystanie seksualne.
  • Zgodę na seks możemy w każdej chwili wycofać – nawet jeśli osoba na początku zgodziła się na daną aktywność seksualną, może powiedzieć „NIE” w każdej chwili. Bycie w związku/relacji z drugą osobą nie pozbawia nas tego prawa! Nawet jeśli zgadzaliśmy się na poprzednie kontakty seksualne, mamy prawo nie godzić się na kolejne. Zgoda może dotyczyć danej aktywności seksualnej, nie musi oznaczać zgody na wszystko.
  • Zgodę na seks mogą wyrazić osoby będące powyżej wieku przyzwolenia – w Polsce ten wiek to 15 lat. Seks z osobami poniżej tego wieku jest w Polsce przestępstwem.

Jeśli będziemy się starać spełniać powyższe warunki decydując się na seks z drugą osobą możemy zmniejszać szanse wystąpienia przemocy seksualnej lub wyrządzenia komuś krzywdy. Komunikacja w każdej relacji jest ogromnie ważnym aspektem, nie zapominajmy, że przed jak i podczas stosunku nie należy z niej rezygnować.

Jak duże jest zjawisko przemocy seksualnej w Polsce?

W 2015 roku przeprowadzono badania dotyczące przemocy seksualnej wobec kobiet w Polsce. Wyniki umieszczono w raporcie „Przełamać tabu” pod redakcją M. Grabowskiej i A. Grzybek.

Według raportu 87,6% badanych kobiet spotkało się w swoim życiu z molestowaniem seksualnym, 37,6% było zmuszonych do udziału w aktywności seksualnej na którą nie wyraziły zgody, 23,1% doświadczyło próby gwałtu. Jedynie 8,7% kobiet nie doświadczyło żadnej z tych form przemocy.

Swoje badania przeprowadził również w 2005 roku prof. Zbigniew Izdebski wynika z nich, że aż 30% badanych kobiet doznało którejś z form przemocy seksualnej, a 10% z nich zostało zgwałconych. Jedynie 5%- 10% badanych kobiet, które doświadczyły przemocy seksualnej powiadomiło kogoś o tym zdarzeniu (z czego 40% zostało zgłoszonych na policję). Sprawcą przemocy seksualnej w ponad 80% jest osoba znana ofierze, a nie tak jak głosi stereotyp osoba obca.

Jak zachowuje się osoba która doznała przemocy seksualnej?


Istnieje wiele typologii reakcji na doświadczenie przemocy seksualnej, choć tak naprawdę nie ma określonych emocji czy zachowań które powinny lub nie powinny wystąpić. Większość reakcji naszego organizmu, jeśli nie prowadzi do agresji lub autoagresji jest dla nas dobra, bo jest nasza. W związku z tym możemy mówić jedynie o często występujących reakcjach organizmu, zarówno fizycznych jak i psychicznych.

Bezpośrednio po ataku może wystąpić faza szoku i odrętwienia. Może trwać kilka godzin lub dni. Osoba która doznała przemocy, często boi się opowiedzieć o zdarzeniu komukolwiek, w obawie przed oskarżeniami o kłamstwo, brakiem wiary w jej słowa, a także ze względu na często towarzyszący takim zdarzeniom strach przed agresorem czy wstyd. Osoba taka może nie wpisywać się w nasze wyobrażenia dotyczące osoby wykorzystanej seksualnie. Badania kliniczne przeprowadzone w 2017 roku w Szwecji wykazały, że 70% spośród 298 przebadanych ofiar gwałtu doświadczyło „mimowolnego paraliżu” podczas napaści, a co za tym idzie nie stawiały oporu, nie broniły się.


Dzieje się tak za sprawą naszych mechanizmów obronnych. Psychologiczne mechanizmy obronne, są to zwykle nieświadome sposoby unikania, zaprzeczania czy minimalizowania potencjalnie zagrażających nam uczuć jak strach czy lęk. Często są nam potrzebne, lecz gdy są stosowanie w sposób nadmierny – mogą być źródłem problemów ze zdrowiem psychicznym.

Oprócz bezpośrednich konsekwencji psychicznych nie należy zapominać o dolegliwościach fizycznych związanych z napaścią np.: obrażenia ciała i części intymnych, przewlekły ból, migreny, choroby przenoszone drogą płciową.

Kolejną fazą może być dezorientacja. Ta faza jest pełna różnych reakcji emocjonalnych i może trwać miesiącami. Pojawia się w niej wiele pytań odnośnie naszej przyszłości, wątpliwości „Czy ja sobie poradzę?”. Osoby mogą doświadczać wtedy stanów depresyjnych, lękowych wzrasta w nich poczucie winy. Istnieje duże prawdopodobieństwo sięgnięcia po różnego rodzaju używki, a także wzrasta ryzyko popełnienia samobójstwa. Świadczy to tylko o tym jak ogromnym ciężarem dla psychiki jest doświadczenie wykorzystania seksualnego.

Po tych wszystkich burzliwych etapach następuje zazwyczaj okres kiedy osoba stara się na nowo zorganizować sobie życie. Jest to moment gdzie osoby starają się wrócić do swojego normalnego rytmu dnia sprzed napaści, lub stworzyć nowy możliwy dla nich rytm dnia.

Oprócz konsekwencji psychicznych i fizycznych nie należy zapominać o konsekwencjach społecznych jakie niesie ze sobą napaść. Osoba może doświadczać poczucia wykluczenia społecznego, ograniczenia kontaktów z rodziną, trudności w nawiązywaniu jak i utrzymywaniu kontaktów a także

W większości przypadków na każdym z tych etapów niezmiernie ważna i pomocna okazuje się pomoc psychologiczna lub psychiatryczna. Często sama możliwość porozmawiania z kimś o bolesnych przeżyciach „wyrzucenie tego z siebie” okazuje się pomocne, ponieważ osoba dostrzega, że nie jest sama ze swoim problemem i są osoby chętne jej pomóc. Niestety, często pomimo przepracowania bolesnego doświadczenia na terapii, dla wielu osób konieczne okazuje się powrócenie na nią w przyszłości. Ponieważ, osoba nawet przez całe swoje życie można borykać się z negatywnymi skutkami lub traumą jaką niesie za sobą napaść.

Należy pamiętać, że przemoc seksualna nie ma usprawiedliwienia! Winy za przemoc seksualną nie ponosi osoba, która jej doznała! To sprawca jest zawsze winny!

Stereotypy dotyczące przemocy seksualnej

W naszym społeczeństwie wciąż pokutuje wiele mylnych przekonań a także krzywdzących stereotypów dotyczących przemocy seksualnej, poniżej przytoczę tylko kilka z nich:

  • „Mąż nie może zgwałcić żony”,
  • „Nie można zgwałcić pracownicy seksualnej”,
  • „Facet ma zawsze ochotę na seks”,
  • „Tak się ubrała (prowokacyjnie) to czego się spodziewała”,
  • „Mężczyźni nie potrafią się powstrzymać”,
  • „Trzeba było pilnować drinka, nie pić”,
  • „Trzeba było tam nie iść”,
  • „Nie mówił/a NIE”,
  • „Za gwałty odpowiadają zawsze osoby obce dla ofiary”.

…i niestety wiele, wiele innych.

Powyższe błędne sformułowania mają jedną wspólną cechę –  obciążają winą, a także zrzucają odpowiedzialność za cierpienie na osobę która doznała przemocy. Przekonanie że ofiara jest winna doznanej przemocy, jest błędne i niezmiernie krzywdzące. Winny jest sprawca lub sprawczyni.

Dlaczego obwiniamy osobę która doznała przemocy?

Istnieje pewien błąd poznawczy tzw. hipoteza sprawiedliwego świata, którą kierują się niektóre osoby. Jest to mechanizm który ma obronić nas przed „niesprawiedliwym światem” dać nam pewien komfort psychiczny.

Co to oznacza? Wyjaśnię na przykładzie: jeśli ja jestem odpowiedzialną dobrą osobą, staram się unikać wszelkich sytuacji które mogłyby stanowić dla mnie zagrożenie (np.: pilnuje drinka, nie wracam sama wieczorem), to nic złego mnie nie spotka, ponieważ świat jest sprawiedliwy. Złe rzeczy spotykają osoby które sobie na nie zasłużyły – czyli coś w ich zachowaniu musiało spowodować, że spotkała ich krzywda np.: ubrały się prowokacyjnie, piły alkohol. To myślenie jest oczywiście błędne. Przyznanie, że mnie również może przydarzyć się krzywda niezależnie od mojego zachowania jest trudne, bo pozbawia nas poczucia kontroli nad tym co się nam przydarzy. Świat nie zawsze jest wobec nas sprawiedliwy, nie mamy wpływu na wszystko to co nam się w życiu przytrafi.

Myślenie, że osoba która doznała przemocy jest winna, daje nam poczucie sprawczości, możliwość decydowania o swoim losie i uchronienia się przed przemocą. Bo przecież, jeśli moje zachowanie jest zależne od tego czy stanie mi się krzywda – to mogę je zmienić i uniknąć skrzywdzenia. Niestety bardzo często tak nie jest.

Jedną z przyczyn takiego myślenia są między innymi źle prowadzone kampanie społeczne kierowane do osób które doznały wykorzystania seksualnego „Mądra dziewczynka pilnuje drinka”, taki przekaz uczy nas, że winna jest osoba która tego drinka nie pilnowała i wypiła, a nie osoba która tą tabletkę do niego wrzuciła. Kobieta w tej sytuacji jest ostrzegana, daje jej się mądre rady i przerzuca na nią całość odpowiedzialności za gwałt w wyniku spożycia GFB(pot: tabletki gwałtu).

Należy więc przyjąć, że nie jesteśmy odpowiedzialni za zachowania, czyny lub słowa innych osób, a co za tym idzie nie jesteśmy odpowiedzialni za krzywdę która została nam wyrządzona przez inne osoby.

Gdzie szukać pomocy

Obecnie (od 2014r) gwałt jest przestępstwem ściganym z urzędu. Oznacza to, że nie potrzeba już formalnego wniosku od osoby która przemocy doświadczyła, wystarczy zawiadomienie o przestępstwie złożone na policji od osoby skrzywdzonej lub świadka takiego zdarzenia.
Po pomoc można zgłosić się również do organizacji takich jak :

Niebieska linia

Centrum praw kobiet

Fundacja feminoteka

Centrum interwencji kryzysowej (w twoim mieście)

Fundacja przeciw kulturze gwałtu

Jeśli chcesz możesz zwrócić się do biegłego lekarza sądowego w celu wykonania obdukcji.

Jeśli nie masz takiej możliwości pamiętaj, że każdy lekarz (np.: internista) ma obowiązek wystawić bezpłatne (nawet jeśli lekarz nie świadczy usług NFZ) zaświadczenie lekarskie o przyczynach i rodzaju uszkodzeń ciała związanych z użyciem przemocy.

 
Jak pomóc osobie która doznała przemocy seksualnej ?


Twoja reakcja jest ważna!

Nie oceniaj sytuacji w jakiej znalazła się pokrzywdzona osoba – twoje osądy i interpretacja wydarzeń nie pomogą osobie która doznała przemocy. Radzenie jej co mogła zrobić inaczej, a czego nie, może być dla niej krzywdzące. Staraj się zapewnić jej bezpieczną przestrzeń, okaż zrozumienie, troskę i wsparcie. Nie wszystkie osoby zachowują się lub reagują tak samo jak my, staraj się nie oceniać zachowań osoby pokrzywdzonej. Jeśli osoba nie ma ochoty lub siły by rozmawiać o doświadczeniu przemocy – nie naciskaj, nie wypytuj o szczegóły.

Upewnij się czy osoba jest teraz bezpieczna czy nikt lub nic jej nie grozi –  możesz zaproponować przeniesienie się w bezpieczne miejsce. Możesz wskazać jej miejsca, instytucje, lekarzy do których może zgłosić się po pomoc, ale pamiętaj, że ostateczna decyzja należy do niej.

Bibliografia

  1. K. Michalska, D. Jaszczak-Kuźmińska. „ABC przeciwdziała przemocy w rodzinie – diagnoza, interwencje, pomoc.” Wyd. Remedium 2014.
  2. M. Grabowska, A. Grzybek „Przełamać tabu. Raport o przemocy seksualnej” wyd. Fundacja STER 2016.
  3. Starowicz Zbigniew Lew, Przemoc seksualna, Warszawa 1992, wyd. Jacek Santorski & CO Agencja Wydawnicza.
  4. S. Kluczyńska, Psychologiczne konsekwencje gwałtu, „Niebieska Linia” 2002, nr1.
  5. M. Staśko, „Gwałt to przecież komplement”. Czym jest kultura gwałtu? Warszawa 2017, wyd. Staromiejski Dom Kultury.
  6. https://przemoc.gov.pl/przemoc-seksualna
  7. Z. Izdebski „Przemoc seksualna wobec kobiet”, OBOP, Warszawa 2005.
  8. https://amnesty.org.pl/piec-faktow-na-temat-gwaltu/
Udostępnij nas!

Psychodrama, jako metoda pracy

psychodrama terapia psychoterapia psycholog seksuolog warszawa lgbt synergia bielany elena petriv

Psychodrama to psychoterapetyczna metoda, która pozwala na leczenie, diagnozowanie różnego rodzaju dysfunkcji psychologicznych. Tą technika pracy terapeutycznej zazwyczaj stosuje się ją podczas terapii grupowej. Psychodrama to świadomie zainspirowane improwizacje dramatyczne, a także spontaniczne przedstawienia sceniczne. W pierwszym przypadku psychodrama służy rozpoznawaniu i leczeniu zaburzeń psychicznych, a w drugim ma na celu demaskację oraz powtórne przeżycie interpersonalnych i wewnętrznych konfliktów.

Procedura psychodramatyczna podzielona jest na trzy etapy. Pierwszy z nich to rozgrzewka, czyli elementy arteterapii muzyczno-ruchowej oraz ćwiczenia pantomimiczne. Drugi etap nazywany głównym to odgrywanie konkretnych ról w specjalnie zainscenizowanych sytuacjach. Trzecij etap to omówienie odgrywanej roli oraz związane z nią spostrzeżenia. Taka forma terapii pozwala na przepracowanie niektórych życiowych trudności w bezpiecznych warunkach sesji terapeutycznej. Psychodrama ma na celu ujawnienie, poznanie i przepracowanie często nie uświadamianych motywów, postaw, tendencji, trudności i zahamowań manifestujących się w różnych sytuacjach interpersonalnych.

Psychodrama jest metodą bardzo skuteczną. Pozwala ona na odtworzenie pewnych sytuacji z przeszłości i odreagowanie ich. Poza tym umożliwia ona poprawę relacji pacjenta z innymi ludźmi i daje mu możliwość trenowania skutecznych sposobów rozwiązywania konfliktów. Dzięki psychodramie pacjent ma prawo do obrony własnego stanowiska i może zaprezentować pewne nieuświadomione sobie wcześniej przeżycia emocjonalne.

Psychodramę w swojej pracy klinicznej używa nasza specjalistka mgr Elenę Petriv.

Udostępnij nas!

Karty metaforyczne

elena petriv psycholog psychoterapeuta warszawa terapia psychoterapia

Metaforyczne karty – skuteczne narzędzie, które pomaga spojrzeć w naszą podświadomość. Metaforyczne karty asocjacyjne (w skrócie MAC) to zestaw zdjęć wielkości karty do gry lub pocztówki przedstawiających ludzi, ich interakcje, sytuacje życiowe, krajobrazy, zwierzęta, przedmioty gospodarstwa domowego, obrazy abstrakcyjne. Prezentowane na nich obrazy stają się widzialną metaforą naszych wartości, lęków, pragnień lub są skojarzone z naszym wewnętrznym doświadczeniem. Liczy się nie znaczenie pierwotnie implikowane w obrazie, ale emocjonalna reakcja jednostki na obraz, który ma. Co więcej, każdy może zobaczyć i poczuć coś własnego. Tak więc MAC powstaje z głębi naszej podświadomości przez samskary – nieświadome wrażenia, które determinują naszą reakcję na pewne sytuacje życiowe.

Inną nazwą MAC są karty terapeutyczne, ponieważ pomagają uleczyć naszą podświadomość . Kiedy ktoś zagląda do metaforycznej mapy, w rzeczywistości podróżuje przez swoje muzeum wewnętrzne. Na przykład patrzy na zdjęcie przedstawiające płaczące dziecko, które rodzi w nim pewną pamięć – może to być sytuacja, w której on sam był uczestnikiem, a może coś, co się nie wydarzyło, ale w jakiś sposób na niego wpłynęło. W każdym razie w jego osobistym muzeum znajduje się podobna ekspozycja, a nawet kilka, a kiedy spojrzy na kartę, „ożywają”. Karty metaforyczne mają również inne nazwy, a każda z opcji ma prawo istnieć: Karty asocjacyjne – karty wywołują różne skojarzenia u osoby z jej życia, doświadczenia, które aktualizują uczucia i problemy; Karty projekcyjne – interpretacja karty jest zawsze indywidualna, każda osoba widzi dokładnie to, co w pewien sposób odzwierciedla jej wewnętrzne uczucia; Metaforyczne karty asocjacyjne (zwane też w skrócie MAC) nie są nowym kierunkiem w psychologii, nie są metodą projekcyjną, są skutecznym i wszechstronnym narzędziem, wsparciem, narzędziem wizualnym w pracy psycholożki. Karty metaforyczne – asystenci na różnych etapach pracy terapeutycznej.

Korzyści ze stosowania kart to między innymi:

1. Pomoc w nawiązaniu kontaktu z klientem_tką.

2. Usuwanie barier, oporów.

3. Apel do podświadomości.

4. Aktualizacja problemów.

5. Wyszukiwanie nowych rozwiązań problemu

Kartami w swojej codziennej pracy posługuje się nasza specjalistka mgr Elena Petriv.

https://poradnia-synergia.pl/olena-petriv/

Udostępnij nas!

Zdrada – i co dalej? Jak radzić sobie ze zdradą?

zdrada jak radzić sobie ze zdradą psycholog seksuolog klaudia pawicka warszawa lgbt bielany synergia

Zdrada jest świadomym złamaniem przysięgi lub odstępstwem od przyjętych norm czy wartości, działaniem przeciwko tym normom i wartościom, zaparciem się ich, a także jawną lub skrytą ich negacją. Zdrada jest złamaniem zasad panujących w związku, poważnym naruszeniem relacji i bliskości osób zaangażowanych w relację, naruszeniem oczekiwań wobec związku, nadszarpnięciem więzi. Jest najczęstszą przyczyną rozpadu wspólnoty. Z badań CBOSu wynika, że 26% Polaków i Polek zdarzyło się nawiązać flirt, a 14% nawiązało intymne kontakty z kimś innym niż partnerem_ką w trakcie trwania związku. Bycie zdradzonym jest ciężkim, traumatycznym przeżyciem, które wprowadza huśtawkę wielu negatywnych emocji i znacząco dezorganizuje funkcjonowanie intelektualne z powodu nawrotów myśli o niewierności. Jak radzić sobie ze zdradą wyjaśnia specjalistka, psycholożka i seksuolożka mgr Klaudia Pawicka.

Zdrada zdradzie nierówna- rodzaje zdrad

Najczęściej zdradę definiuje się jako naruszenie wyłączności seksualnej. Jednak szereg ukrywanych przed partnerem_ką nieseksualnych zachowań również może się do niej zaliczać. Dzielenie się intymnymi odczuciami poza związkiem, flirtowanie, dzielenie się treściami seksualnymi, internetowe flirty, czy korzystanie z pornografii, to tylko niektóre przykłady zachowań, które mogą być postrzegane przez różne osoby jako zdrada. Z tego powodu ważne jest, aby ustalić, przegadać swoje granice na początku nowej relacji. W każdym związku zdrada może być czymś innym. Każda nielojalność partnera_ki może być uważana za oznakę złamania umowy między osobami w związku. Stereotypowo mężczyźni postrzegają zdradę w kontekście seksualnym, natomiast kobiety większą wagę przypisują niewierności emocjonalnej. Psychologia ewolucji podaje nam uzasadnienie – mężczyzna nie chce wychowywać czyichś dzieci, a kobieta nie chce zostać porzucona. Podkreślam jednak, że to jedynie stereotyp :).

Dlaczego zdradzamy?

Kiedy osoba zostanie zdradzona, pytanie “dlaczego?” jest tym, które najczęściej i najbardziej uporczywie miota się po jej głowie. Powodów może być wiele. Najczęstszym jest brak satysfakcji seksualnej w związku, lub w ogóle brak seksu. Pragnienie nowych doznań, urozmaicenie swojego życia seksualnego. Często pod czysto fizycznymi aspektami kryje się wiele emocjonalnych powodów, może być to potrzeba czułości, bądź akceptacji, może to być poszukiwanie ciepła i zrozumienia, którego partner_ka nie otrzymuje w związku. Czasem niewierność może być zemstą na partnerze_ce za jakieś krzywdy, upokorzenia. Zdarza się, że jest to rozczarowanie związkiem. Bywa, że osobą zdradzającą kieruje okazja, stan utraty kontroli, na przykład pod wpływem upojenia alkoholowego. Podwyższone ryzyko niewierności pojawia się również pod wpływem przeżywanego kryzysu. Częstym powodem jest chęć potwierdzenia swojej wartości i atrakcyjności. Może pojawiać się również lęk przed bliskością. Motywów zdrady jest wiele i często wydaje się nam, że powinniśmy znaleźć jedną, konkretną przyczynę, ale w rzeczywistości podłożem do zdrady jest konfiguracja wielu różnych czynników.

Stało się! – uczucia

Wyjawienie zdrady jest szokiem dla osoby, która została zdradzona. Nie wierzy w to co się stało, zaprzecza. Później pojawia się ogromny bałagan emocji, natrętne wspomnienia wracają na jawie i w snach. Każda sytuacja mająca okoliczności podobne do okoliczności związanych ze zdradą przypomina o niej i wprowadza w stan złego samopoczucia. Zdarza się, że taka osoba ma trudności z zasypianiem, wybudza się, jest drażliwa, zdarzają jej się niekontrolowane wybuchy gniewu, nie potrafi skoncentrować uwagi, nie odczuwa przyjemności. Odczuwa natomiast lęk, poczucie krzywdy, niesprawiedliwości. Często taka osoba czuje się winna za całą sytuację, jej poczucie własnej wartości jest mocno nadszarpnięte, żeby nie powiedzieć rozszarpane. Następnie pojawia się złość na partnera_kę, przygnębienie. Osoba zdradzona traci zaufanie do partnera_ki, co często przeradza się w potrzebę nieustannej kontroli. Odczuwa miłość, zazdrość, ale jednocześnie gniew i nienawiść. Osoba zdradzająca najczęściej nie jest bezduszna i również odczuwa gamę nieprzyjemnych emocji. Często odczuwa lęk przed utratą związku. Odczuwa wstyd i winę, ale również żal, że romans musi się skończyć i poczucie winy w stosunku do “osoby trzeciej”. A co z osobą „trzecią”? Najczęściej pojawia się rozczarowanie, zazdrość, porzucenie.

Co dalej? Obraz po apokalipsie

Kiedy doszło już do wyjawienia zdrady powinnością osób w relacji jest podjęcie decyzji: rozstanie lub dalsze bycie razem. Tylko jak to zrobić, skoro te nieprzyjemne emocje wciąż mieszają się ze wspomnieniami, które przynoszą przyjemne uczucia? Powracają i te miłe i te niemiłe wspomnienia.

Paradoksalnie zdrada może być szansą na umocnienie związku. Osoby w związku powinny stanąć twarzą w twarz z traumą zdrady i przepracować problem. Warto, by osoba zdradzona zadała sobie kilka pytań: Czy poza zdradą masz partnerowi_ce wiele do zarzucenia? Czy wcześniej partner_ka robił_a wiele innych rzeczy przeciwko związkowi, lub był_a idealnym_ą partnerem_ką?

Czy zdradę można wybaczyć? (trzeba zastanowić się co skłoniło do zdrady)
Jeśli podejmiecie decyzję o utrzymaniu i próbie odbudowania związku:
• Nie oczekuj, że rana zagoi się szybko i bezboleśnie- wręcz przeciwnie, będzie to trwało i wymagało wiele wysiłku.
• Będziesz potrzebować od osoby wyjaśnień, masz prawo wiedzieć co się stało i dlaczego, ale nie wypytuj o szczegóły, które nie są Ci potrzebne.
• Partner_ka powinien_na uznać Twoje emocje, skonfrontować się z nimi i zapewnić, że dołoży wszelkich starań by się to nie powtórzyło.
• Za zdradę odpowiedzialna jest osoba niewierna, ale za kryzys w związku – osoby w nim uczestniczące, więc żeby odbudować relację wszyscy musicie nad nią pracować.
• Przemyślcie dlaczego w ogóle wybraliście bycie razem.
• W jaki sposób możecie się rozwijać jako związek?
• Jakie są wasze zalety?
• Jakie trudności razem przezwyciężyliście?
• Jak ta zdrada mieści się w całej złożoności waszej relacji?
• Rozmawiajcie o swoich obawach i lękach.
• Zaplanujcie wspólnie jakiś Wasz “rytuał”, który będzie umacniał związek.
• Stwórzcie plan odzyskiwania miejsc, ludzi i zdarzeń zszarganych przez zdradę.
• Nie wracajcie do tego, budujcie Waszą relację.

Mimo całej okropności i traumy zdrady może ona pozytywnie wpłynąć na Waszą dalszą relację. Jeśli potrzebujecie czegoś więcej, nie potraficie sami uporać się z niewiernością zgłoście się do specjalisty_ki na terapię par/związków.

Udostępnij nas!

Transpłciowość u dzieci i młodzieży – poradnik dla rodziców

transpłciowość u dzieci transseksualizm dysoria płciowa transseksualne dzieci dominik haak poradnia synergia warszawa psycholog seksuolog lgbt

W SYNERGII tygodniowo przyjmuje się kilkoro nastoletnich osób trans wraz z rodzicami. Transpłciowość u dzieci i młodzieży jest wciąż tematem tabu, dlatego cieszymy się, że nasza oferta dociera do różnych zakątków kraju, bo pacjenci i pacjentki docierają do nas naprawdę z daleka. Nasza poczekalnia stała się miejscem spotkań, gdzie młodzi ludzie wraz z rodzicami mogą poznać osoby, które doświadczają tej samej sytuacji, ale i też poczytać psychoedukacyjne materiały na temat społeczności LGBT+.

Poprosiłyśmy pracującego dla nas eksperta od tematu: mgr. Dominika Haak, aby podsunął rodzicom, którzy dowiadują się o transpłciowości swojego dziecka – kilka porad.

Szanuj i traktuj poważnie coming-out (ujawnienie się) Twojego dziecka

Osoby transpłciowe zazwyczaj mówią o tym, że swoją tożsamość płciową znały od dawna. Badania naukowe pokazują, że tożsamość płciowa jest stała w wieku przedszkolnym (stabilizuje się już ok. 4 roku życia). Niektóre osoby często pytają o to ,,jak to możliwe, że tak młoda osoba wie, jakiej jest płci?’’ Zadaje się wtedy zazwyczaj pytanie o to, czy Pani/Pan będąc w tym wieku nie wiedział_a kim jest? Jest to oczywiste, że dziecko na początku rozwoju potrafi rozpoznawać płeć na podstawie zewnętrznych atrybutów (ubiór, fryzura), ale w wieku 6 lat, wie już, że tożsamość płciowa jest czymś stałym i niezależnym od wyglądu zewnętrznego.

Wielokrotnie zdarza się, że rodzice liczą na to, że transpłciowość u dzieci jest ,,fazą’’, albo doszukują się jej przyczyn w czynnikach absolutnie niezwiązanych z tą warstwą seksualności – np. zainteresowaniu określonym rodzajem muzyki, czy fascynacją dalekowschodnią pop-kulturą. Udają się na wizytę do specjalisty_specjalistki mając nadzieję, że usłyszą o tym, że tożsamość dziecka zmieni się i sytuacja wróci ,,do normy’’. Takie osoby potrafią zmieniać specjalistów i specjalistki bardzo często, czekając, aż jakaś osoba potwierdzi ich przekonania.

Tym, co jest rekomendowane – to uszanowanie i zrozumienie ujawnienia się dziecka. Dla wielu osób taka informacja może być trudna i szokująca, ale nie zwalnia nikogo z obowiązku zwracania się do dziecka jego preferowanym imieniem i używania wobec niego preferowanych zaimków. Jakiekolwiek komunikaty w stylu: ,,wydaje ci się’’ są nie na miejscu. Uczą tego, że odczucia i wewnętrzne przeżywanie dziecka nie jest traktowane na poważnie przez dorosłych, oraz zniechęca dziecko do dalszych rozmów dotyczących płciowości.

Wspieraj i akceptuj bezwarunkowo

Po pierwsze – zwracaj się do swojego dziecka tak, jak tego oczekuje. Używaj preferowanych zaimków i form gramatycznych oraz wybranego imienia. Staraj się nie używać imienia z aktu urodzenia (tzw. deadname), gdyż może to wzmagać dysforię płciową. Pamiętaj – nawet, jeśli Twoje dziecko w pewnym momencie zmieni zdanie, odkryje inną tożsamość, czy stwierdzi, że nowe imię i końcówki mu nie odpowiadają; to, że przez jakiś czas zwracałaś_zwracałeś się do niego w inny sposób, na pewno mu nie zaszkodzi, a może wiele pomóc.

Nie wymuszaj na swoim dziecku stereotypowego wyglądu ani sposobu ekspresji. Tak samo nie nazywaj jego tożsamości samodzielnie, pozwól jemu na określenie siebie i sposobu przeżywania własnej tożsamości. Niektórzy rodzice próbują wmawiać dziecku, że jest np. chłopczycą (tomboy), aby uniknąć przyznania, że mają syna. Pozwól swojemu dziecku na samodzielną autoidentyfikację, unikaj narzucania mu sposobu ubierania się, który ma być bardziej zgodny z normami społeczno-kulturowymi. Transpłciowość u dzieci i młodzieży może wyglądać inaczej, inna może być ich ekspresja, niż dorosłych osób trans, które wyrosły w nieco odmiennych stereotypach dotyczących płci.

Jeśli Twoje dziecko chce zmienić sposób ubierania się, czesania się i nazywania siebie, pomóż mu przemyśleć, czy jest to odpowiedni moment i przed kim chce się ujawnić – czy to ma być tylko rodzina, a może też znajomi i nauczyciele? Bezpieczeństwo dziecka jest najważniejsze – w niektórych społecznościach osoby trans i ich rodziny mogą być narażone na ostracyzm społeczny i dyskryminację. Warto wcześniej upewnić się, czy najbliższe otoczenie nie zrobi krzywdy dziecku.

Pamiętaj, że Twoje dziecko nie musi wpisywać się w żadne schematy płciowe. Jeżeli Twój trans syn lubi nosić kolorowe skarpetki i malować paznokcie, nie oznacza to, że nie jest pewny tego, że jest chłopcem. Analogicznie – jeżeli trans dziewczynka lubi spędzać czas na majsterkowaniu z tatą, nie oznacza to, że nie jest naprawdę trans (paradoks true trans). Jeżeli Twoje dziecko nie chce zdecydować się na kurację hormonalną, czy nie jest tego jeszcze pewne – to również w żaden sposób nie odejmuje nic w transpłciowości.

Otwórz swój umysł i postaraj się dostrzec, jak społeczne normy płci się zmieniają.

Oferuj swojemu dziecku profesjonalne wsparcie specjalistyczne – psychologiczne i seksuologiczne

Transpłciowość u dzieci i młodzieży to zjawisko, na którego temat wiedza nie jest wcale powszechna i oczywista w świecie specjalistycznym. W trosce o dobro swojego dziecka, wybieraj sprawdzone specjalistki i sprawdzonych specjalistów, aby uniknąć narażenia dziecka na dyskryminację. Wciąż zdarzają się osoby mianujące siebie psychiatrami, psychologami i seksuologami, które próbują zmieniać tożsamość dziecka w kierunku tej nadanej przy narodzinach, lub próbują dopatrywać się źródeł dysforii w wychowaniu. Pamiętaj, że żadne tego typu metody nie są etyczne i naukowe.

Osoby transpłciowe zrzeszają się czasami w organizacjach, które udostępniają listy polecanych specjalistów i specjalistek. Warto z tego skorzystać. To, co możesz zrobić dla swojego dziecka, to zapewnić mu profesjonalną pomoc psychologiczną, psychiatryczną i seksuologiczną. Nie jest tajemnicą fakt, że nastoletnie osoby trans są narażone na depresję, samookaleczanie i próby samobójcze – stąd też istnieje potrzeba zapewnienia wsparcia psychologicznego.

Postaraj się wyedukować u sprawdzonych źródeł – zmieniaj siebie i świat dla dobra dziecka

Szukając informacji na temat transpłciowości, staraj się docierać do rzetelnych badań naukowych. Jest to niezwykle trudne w obecnych czasach i panującym teraz nastroju anty-LGBT+, gdyż Internet jest zalewany fałszywymi i transfobicznymi informacjami. Organizacje, które promują afirmatywne i naukowe podejście do transpłciowości u dzieci i młodzieży, powołują się przy tym na stanowiska np. Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego, Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego i WPATH (World Professional Association for Transgender Health).

Zapoznaj się z pojęciami takimi, jak: dysforia płciowa, tranzycja, korekta płci, blokery dojrzewania, zastępcza terapia hormonalna (HRT), zabiegi z zakresu korekty płci (SRS) oraz misgendering, passing i deadname. Pamiętaj, że nie musisz wiedzieć i rozumieć wszystkiego od razu, ale Twoim obowiązkiem, jako rodzica jest poszukiwanie tej wiedzy i próba opanowania jej. Dużym ryzykiem może być czytanie artykułów pojawiających się w wyszukiwarce po wpisaniu wyrażenia ,,transpłciowość u dzieci”, bo nierzadko natrafić można na pseudonaukowe teksty o zabarwieniu transfobicznym, ale przede wszystkim nienaukowym.

Przygotuj się na zmiany

Przed ukończeniem osiemnastego roku życia, osoby trans nie mogą sądownie uzgodnić płci i wykonywać zabiegów na genitaliach. To, co jest możliwe dla osób nastoletnich, to zastępcza terapia hormonalna (HRT) oraz niektóre zabiegi z zakresu korekty płci – np. rekonstrukcja klatki piersiowej. Seksuologowie i seksuolożki wymagają przed rozpoczęciem kuracji hormonalnej, opinii psychologicznej i psychiatrycznej. Do przygotowania takich opinii potrzeba kilku spotkań z diagnostą_diagnostką oraz wykonania testów psychologicznych badających rozwój osobowości i funkcji poznawczych.

O przyjmowaniu hormonów egzogennych przez osobę nieletnią muszą zadecydować rodzice. Jest to najczęściej trudna decyzja, z którą wiele osób długo się zmaga. Warto wtedy spotkać się ze specjalistą_specjalistką i omówić swoje wątpliwości. Nierzadko bywa tak, że podanie testosteronu potrafi pomóc chłopcu nie tylko z dysforią, ale również w walce z depresją, czy zaburzeniami lękowymi.

Nastoletni trans chłopcy radzą sobie z dysforią płciową zlokalizowaną wokół klatki piersiowej poprzez noszenie spłaszczających staników (binder). Warto kupować tego typu akcesoria i wspierać dziecko w trudnych chwilach związanych z dojrzewaniem. Osoby, które nie korzystają z Binderów nierzadko decydują się na drastyczne w skutkach metody spłaszczania klatki piersiowej, jakimi są np. bandażowanie, czy używanie taśm. Jest to ryzykowne i może poważnie przeszkodzić np. w wykonaniu zabiegu rekonstrukcji klatki piersiowej.

Dla wielu nastoletnich osób bardzo dotkliwa jest również dysforia społeczna, którą wzmaga tzw. misgendering, czyli zwracanie się do nich zwrotami niezgodnymi z ich tożsamością płciową. Rozwiązaniem tej sytuacji może być sądowna zmiana imienia na neutralne płciowo, bardzo popularnym imieniem jest Alex. W ten sposób młoda osoba przed ukończeniem 18. roku życia, może zapewnić sobie komfort związany z imieniem, które nie wskazuje na żadną płeć.

Osoby nieletnie chodzą do szkół, gdzie rodzi się kolejny problem – kwestia wyczytywania obecności, toalet, szatni i zajęć wychowania fizycznego. Wielu rodziców rozwiązuje tę kwestię prosząc dyrekcję o zmianę imienia w dzienniku oraz możliwość korzystania przez dziecko z toalety zgodnej z jego płcią. Najczęściej podstawą do takich działań dla dyrekcji są opinie: seksuologiczna, psychologiczna i czasem psychiatryczna.

Szkoły rozwiązują takie sytuacje w różny sposób: czasem dziecko musi korzystać z toalety dla osób z niepełnosprawnością, lub tej przeznaczonej dla pracowników i pracownic szkoły, a przed w-f przebierać się w toalecie, a nie szatni. Wiele zależy od dobrej woli i determinacji rodziców. Ważne jest, aby informacja o płci z aktu urodzenia była informacją prywatną, a nie była rozpowszechniania po całej szkole, gdyż w obecnym nastroju anty-LGBT+ w Polsce, taka informacja może doprowadzić do przemocy wobec dziecka.

Pamiętaj o sobie!

Życie z dysforią płciową jest trudne, ale ciężkie w odczuciu mogą być też próby pomagania dziecku w zmaganiu się z niezgodnością płciową. Warto w tym wszystkim zadbać o siebie – o swój komfort psychiczny i kondycję. Dla wielu rodziców proces korekty płci dziecka może się wiązać z odrzuceniem ze strony dalszej rodziny i znajomych, a dla osób z mniejszych miejscowości również z ogromnymi kosztami dojazdu do specjalistów/specjalistek. Transpłciowość u dzieci i decyzje związane z tranzycją u osób nieletnich są nierzadko nierozumiane przez otoczenie rodziny, dlatego warto szukać pomocy i wsparcia na zewnątrz.

Pamiętaj, że istnieje cienka granica między swobodą ekspresji a bezpieczeństwem dziecka. Zrozum, że czasami dziecko może odbierać Twoje próby zapewnienia mu bezpieczeństwa, jako przejawy transfobii i odrzucenia. Na przykład martwiąc się o bezpieczeństwo swojej córki, spytasz ją: „Czy na pewno chcesz ubrać się w tę sukienkę do szkoły?”. Intencja jest taka, aby córka mogła uniknąć transfobii i przemocy (na którą trans kobiety są bardziej narażone, niż trans mężczyźni), ale dla niej może być to próba ograniczenia jej ekspresji i zmuszenia do socjalizacji w kierunku męskim.

Dowiaduj się więcej na temat dysforii płciowej i tego, czym jest transpłciowość u dzieci, szukaj grup wsparcia dla rodziców osób transpłciowych, aby mieć zapewnione wsparcie z zewnątrz. Pytając o wszystko dziecko możesz doprowadzić do przeciążenia w Waszej relacji i zadawania po prostu niewłaściwych pytań, które dziecko może odebrać, jako atak. Często zaleca się objęcie rodziców wsparciem psychologicznym podczas tranzycji dziecka, bo jest to doświadczenie całej rodziny.

Rodzice czasami doświadczają żałoby, przeżywają korektę płci dziecka, jako utratę syna lub córki. W takich sytuacjach psychoterapia może pomóc w przepracowaniu tego doświadczenia i zrozumieniu, że jest to wciąż ta sama osoba. Pamiętaj, że jako rodzic dziecka transpłciowego nie jesteś w żaden sposób zobowiązany do tłumaczenia wszystkim tej decyzji, ale też unikaj obwiniania siebie o tę sytuację. Transpłciowość u dzieci i młodzieży nie jest chorobą ani zaburzeniem, jest zdeterminowana przez czynniki głównie biologiczne.

Udostępnij nas!

Autyzm jest byciem BARDZIEJ

Kwiecień to miesiąc niebieski. 2 kwietnia obchodzony jest Światowy Dzień Świadomości Autyzmu. Oświetlone na niebiesko budynki miast, niebieskie nakładki na profilach facebook’owych pokazują nam solidarność z osobami, które mają diagnozę całościowych zaburzeń rozwojowych ze spektrum autyzmu (autyzm). To w kwietniu jest najwięcej wydarzeń związanych z szerzeniem wiedzy na temat tego zaburzenia. Kończąc studia psychologiczne wyszłam z uczelni z przekonaniem, że na temat autyzmu wiem wiele, temat był przez kilka lat powtarzany na różnych zajęciach i wykładach. I to była teoria, którą znałam, a później poznałam praktykę i zrozumiałam jak mało wiem.

Najpierw więc o teorii, która jest rzeczą konieczną. Zanim jednak o tym, to chciałabym zaznaczyć już teraz, że słowo spektrum koło słowa autyzm jest słowem niesamowicie istotnym. Nie ma dwóch osób o takich samych objawach zaburzenia. U jednych widoczne są jedne objawy bardziej, u innych mniej, mogą mieć różne nasilenia w zależności od osoby. Nie jest znana przyczyna tego zaburzenia, etiologia dotyczy wielu czynników.

Autyzm to nie choroba, którą leczymy lekami, autyzm jest zaburzeniem neurorozwojowym, tj. obserwowane zaburzenia zmieniają się wraz z wiekiem. To znaczy, im dziecko jest starsze tym inne specyficzne objawy się ukazują, wcześniejsze zanikają lub ulegają zmianie. Zaburzenia te dotyczą trzech sfer funkcjonowania: sfery społecznej – kontaktów z rówieśnikami i dorosłymi, sfery dotyczącej komunikacji – język i mowa niewerbalna oraz specyficznych zachowań, tzw. stereotypowych wzorców zachowań lub/i zainteresowań. Zgodnie z ICD 10, czyli Międzynarodową Statystyczną Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych, zaburzenia ze spektrum autyzmu widoczne muszą być przed trzecim rokiem życia. Niepokojące objawy pojawiają się zazwyczaj do momentu ukończenia pierwszego roku życia. Do diagnozy jednak dochodzi najwcześniej, gdy dziecko ma trzy lata. Dlaczego wtedy? Bo właśnie wtedy rozwija się mowa u dziecka, rozwijają się pierwsze kontakty rówieśnicze i wtedy też dziecko staje się bardziej mobilne i przejawiające swoje aktywności. To, co może być widoczne przed trzecim rokiem życia to niechęć do kontaktu z opiekunem, brak radosnej reakcji na bliskość matki lub obojętność w momencie, gdy matka się oddala, a także brak kontaktu wzrokowego, brak reakcji na swoje imię, brak gaworzenia. To, co widoczne jest w okresie niemowlęcym, widoczne jest także w okresach późniejszych, ale zachodzą wraz z rozwojem zmiany w symptomach.

U dzieci po trzecim roku życia rozwój mowy jest zaburzony, dziecko może nie mówić nic, może mówić niewyraźnie, może mówić w sposób niepoprawny w każdym tego słowa znaczeniu – używając nieodpowiednich końcówek wyrazów, odmiany słów, tonu głosu. To, co też widoczne, to brak uzupełniania mowy poprzez gesty oraz brak lub nieodpowiednia mimika twarzy. Mogą także występować tzw. echolalia – powtarzanie zasłyszanych wyrazów lub zdań w sposób mechaniczny.

Samo rozumienie mowy także może być zaburzone, zaczynając od całkowitego braku rozumienia, poprzez rozumienie w określonym kontekście lub rozumienie gdy mowa poparta jest gestami do rozumienia prawie całkowitego, z wyjątkiem wyrażeń abstrakcyjnych, przenośni, np. wyrażenie rzucić okiem na coś dzieci ze spektrum rozumieją dosłownie jako wyjęcie oka z gałki ocznej i rzucenie nim na to coś.

Dzieci z diagnozą zaburzeń często bawią się w sposób stereotypowy – tzn. powtarzają tę samą czynność z tą samą zabawką wiele razy, np. układają klocki w takich samych rzędach. Widoczna też jest tzw. ubogość zabaw, korzystając z wcześniejszego przykładu klocków, dzieci te nie budują z nich domów czy farm, układają je najczęściej w określonym przez siebie porządku. Interesują się też specyficznymi przedmiotami, takimi jak np. winda, bęben pralki, spłuczka od ubikacji, włącznik światła, otwieranie i zamykanie drzwi, itp. Typowe zabawki często nie są interesujące dla dzieci z tym zaburzeniem rozwojowym, a jeśli są to interesuje ich jakaś niespecyficzna ich funkcja czy cecha.

Opór przed zmianą rutyny także jest charakterystyczny dla tego zaburzenia. Dzieci te nie lubią, np. zmian trasy do przedszkola, czują się dobrze chodząc tymi samymi ścieżkami. Reagują złością na próbę zmian tego co znają, wynikającą często z lęku przed tym co nieznane.

Dzieci z diagnozą często też nie wykazują zainteresowania rówieśnikami, dobrze czują się w swoim własnym świecie. Często bawią się w samotności. Część z nich próbuje jednak nawiązać kontakt, ale robi to w sposób specyficzny, nie do końca poprawny w porównaniu do innych dzieci, np. mogą być nadmiernie natrętne, albo nie zachowywać właściwej przestrzeni w kontaktach z innymi, tj. podczas rozmowy ich twarz może być zbyt blisko twarzy innych. Widoczna może być trudność z naprzemiennym udziałem w zabawach, podejmowaniem rozmowy i jej podtrzymywaniem.

Odbiór wrażeń zmysłowych też jest specyficzny dla tej grupy dzieci. Wiąże się z tym ich autostymulacja, tj. dostarczanie zmysłom różnego rodzaju bodźców słuchowych, dotykowych, wzrokowych, stąd np. zainteresowanie konkretnymi częściami zabawek.

W sferze emocjonalnej widoczna jest apatia, a także wybuchy złości, agresji lub autoagresji.

Myślę, że kwestia emocjonalności dzieci z zaburzeniem ze spektrum autyzmu jest najbardziej odpowiednim momentem do przejścia na temat praktyki. Od pewnego czasu pracuję w przedszkolu z dziećmi z diagnozą tych zaburzeń i nigdy bym nie powiedziała, że są to dzieci, którym brak jest emocji. Mają ich w sobie tyle samo co dzieci nie posiadające diagnozy, a ich nasilenie nierzadko wydaje się być większe. To co jest problematyczne, to trudności dotyczące ich świadomości i ekspresji. Ciężko im zrozumieć co czują i dlaczego tak czują. U wszystkich dzieci świadomość przyczyn emocji nie jest wysoka, dopiero się jej uczą, ale w tej grupie jest to szczególnie problematyczne. Świadomość zachowań, zwłaszcza tych nieakceptowalnych, które wywołane są emocjami, jest tym bardziej niska. Dzieci te często wpadają w nadmierną złość (nadmierną w porównaniu do innych). Myślę, że tym co się z nimi wtedy dzieje są one bardziej przerażone niż my sami. A naszą rolą jest tu wsparcie i pokazanie w jaki sposób bezpiecznie ją wyrażać nie krzywdząc innych (agresja) lub siebie (autoagresja). Dzieci te często się boją się zmian, boją się czegoś czego nie rozumieją, boją się po prostu naszego świata. Reakcje agresywne to często wynik lęku, stąd ta możliwa agresja. Agresja wynika także z frustracji na to nierozumienie. Warto więc pomagać im zrozumieć ten świat. Nauczyć ich także kontaktów z innymi, często brak relacji z rówieśnikami spowodowany jest brakiem umiejętności ich tworzenia. Dzieci ze spektrum uczą się tego, co dla innych jest naturalne, uczą się zachowań społecznych tak samo jak uczą się pisania czy matematyki. Z kolei często dużo szybciej od swoich równolatków potrafią czytać czy liczyć. Stereotypowe zachowania czy zainteresowania wynikają z całkowitej koncentracji na danej czynności. Jedni postrzegają to jako wadę, inni jako atut. Dzieci te często mają wiedzę na temat jednej konkretnej dziedziny dużo szerszą niż ich rówieśnicy, doskonalą się w tym, a potem często wykorzystują tę wiedzę w życiu szkolnym i zawodowym. Nie uważam, że są to dzieci, które nie mogą nic w życiu osiągnąć. Uważam wręcz przeciwnie, dzięki swoim pasjom przy pomocy innych mogą osiągnąć naprawdę wiele. Osoby posiadające diagnozę zaburzeń ze spektrum autyzmu możemy spotkać wszędzie,  są to profesorowie na uczelniach, są to technicy, są to wspaniali pracownicy branży IT, artyści, aktorzy, ekonomiści, matematycy, fizycy, naukowcy. Osiągają to wszystko dzięki byciu sobą, dzięki swoim częstym ponadprzeciętnym sprawnościom manualnym, pamięcią do faktów, umiejętnością koncentracji na szczegółach, dokładnością, spostrzegawczością, logicznemu podejściu i wielu wielu innych umiejętnościach. Autyzm sprawia, że rozwój w ciągu życia tych osób jest utrudniony, ale z każdym dniem uczą się oni bardziej tego naszego świata. Ważna jest jednak świadomość innych, by wiedzieć jak pomagać.

Autyzm jest BARDZIEJ. Autyzm nie jest chorobą. Jest byciem BARDZIEJ. BARDZIEJ szczerym, BARDZIEJ konkretnym, BARDZIEJ odczuwalnym.

mgr Justyna Płoszaj

Udostępnij nas!

Orgazm łechtaczkowy, pochwowy, sutkowy, wielokrotny, analny i.. senny!

Tak, to naprawdę istnieje i jest całkowicie normalne! Czasem kobieta, budząc się, pamięta erotyczny sen, może odczuwać seksualne pobudzenie z nim związane, czasem może zbudzić ją odczuwana przyjemność, tuż po lub chwilę przed orgazmem. Mężczyźni również miewają nocne orgazmy, lepiej znane pod nazwą nocnych polucji.

Pojawia się pytanie, skąd mamy wiedzieć, kiedy podczas snu nastąpił orgazm? Madeleine Castellanos – psychiatra i terapeutka, specjalizująca się w ludzkiej seksualności tłumaczy je tak- większość sennych orgazmów analogicznie do męskich polucji, zachodzi w fazie snu REM. Pojawia się tam większość naszych marzeń sennych, nasze ciało jest rozluźnione, natomiast nasz mózg „nigdy nie śpi” dzięki temu możemy doświadczać orgazmu. Dopływ krwi do narządów płciowych jest zwiększony, co znacznie wpływa na pobudzenie tych obszarów, gdy śpimy. Dodatkowo mózg zauważając zwiększony przepływ krwi w okolicach krocza, może powiązać go ze stanem podniecenia co będzie prowadzić do narastania napięcia seksualnego. Istotna jest również nasza pozycja podczas snu. Śpiąc na brzuchu, wagina jest dociskana do materaca, przez co ma większą styczność z pościelą, a co za tym idzie-jest bardziej stymulowana.

Już w latach 50-tych Raport Kinesy’a ujawnił, że ok. 37% kobiet przed 45 rokiem życia doświadcza orgazmu podczas snu. Jednak orgazm senny przytrafia się także zdecydowanie młodszym osobom, nawet tym które nie zaczęły jeszcze współżyć. Często też pojawia się u ciężarnych w związku ze zwiększoną ilością hormonów w ich organizmie.

Erotyczne sny oraz senne orgazmy często przytrafiają się osobom, które w codziennym życiu doświadczają napięcia seksualnego, którego nie rozładowały na jawie. Śpiąc, jest nam niekiedy łatwiej osiągnąć orgazm, ponieważ ilość bodźców, które mogą nas zdekoncentrować, jest dużo mniejsza. Nasz mózg zapewnia nam idealne warunki do zwiększenia seksualnego pobudzenia. Sny są też wolne od wszelkich naszych uprzedzeń, norm społecznych, lęków i stresów jakie towarzyszą nam na co dzień. Jesteśmy wtedy sami ze sobą.

Mgr Anna Majewska, psycholożka https://poradnia-synergia.pl/anna-majewska/
https://www.facebook.com/Psycholo%C5%BCka-Anna-Majewska-415483559269305/

Źródła:

M.Castellanos „Wanting to Want: What Kills Your Sex Life and How to Keep It Alive”

B.Whipple, G.Ogden, BR.Komisaruk „Physiological correlates of imagery-induced orgasm in women”

A.Kinsey i inni „The Kinsey Reports – Sexual behavior in the human female”

Udostępnij nas!

Oferta dla osób transpłciowych w poradni psychologicznej SYNERGIA

Nasza poradnia od zawsze była miejscem otwartym i przyjaznym dla osób LGBT+. Od niedawna poszerzyliśmy zakres naszych usług również o opiniowanie na rzecz sądowego uzgodnienia płci oraz diagnozowanie transseksualności (transpłciowość) niezbędne podczas procesu korekty płci. Przy rejestracji pacjentów i pacjentek, stworzyliśmy opcję ,,Jak mamy się do Ciebie zwracać’’, aby zapewnić komfort osobom, które w dokumentach tożsamości mają dane niezgodne z ich tożsamością oraz osobom niebinarnym.

Tworząc możliwość orzecznictwa dla osób pragnących dokonać sądowego ustalenia płci, odwołujemy się jednocześnie do faktów naukowych, najnowszych zaleceń ze strony Światowej Organizacji Zdrowia a także Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego. Transpłciowość nie jest zaburzeniem psychicznym, stanem patologicznym ani chorobą, więc nie podlega diagnozie, ani leczeniu. Jedynie dysforia płciowa – czyli niedogodności odczuwane przez osobę, wynikające z różnicy między tożsamością płciową, płcią metrykalną a wyglądem ciała – podlegają wsparciu psychologicznemu i terapii, w której dąży się do uzyskania zgodności poprzez korektę płci (metrykalną, ale także czasem medyczną i hormonalną). Problemy psychiczne, których doznają osoby transpłciowe (depresja, myśli samobójcze, samookaleczanie) wynikają również z transfobii i wykluczenia, z którym spotykają się w społeczeństwie. Nie można więc uznać samego faktu bycia osobą transseksualną za jakikolwiek przejaw zaburzenia, gdyż to społeczne odrzucenie i stygmatyzacja tworzą podwaliny dla cierpienia osób transpłciowych.

Samo określenie ,,transpłciowość’’ jest pojęciem szerokim, które mieści w sobie transseksualność, transgenderyczność oraz niebinarność. Biorąc pod uwagę różnorodność osób trans, staramy się stworzyć miejsce jak najbardziej inkluzywne. Transpłciowość nie oznacza automatycznie chęci przejścia przez tranzycję. Akceptując pełną dowolność ekspresji płciowej naszych pacjentów i pacjentek, tworzymy możliwość przeprowadzenia spotkań w celu uzyskania diagnozy lub opinii potrzebnych przy korekcie płci.

Polski system wymaga takiej opinii, gdy dokonuje się sądownego ustalenia płci. Z płcią nierozerwalnie są związane pewne aspekty prawne, jak np. emerytura i małżeństwo. Aby dokonać korekty płci w dokumentach, osoba zainteresowana musi pozwać swoich rodziców w trybie procesowym. Jak widać sama ta sytuacja jest bardzo trudna i traumatogenna a do tego dochodzi jeszcze potrzeba uzyskania opinii od: psychologa/psycholożki (najlepiej też ze specjalizacją seksuologa/seksuolożki), psychiatry/psychiatrki i seksuologa/seksuolożki (po studiach medycznych). Dokumenty te wymagają spotkań, podczas których omawia się sytuację danej osoby i wykonuje testy psychologiczne.

W naszym zespole opiniowaniem w temacie transpłciowościzajmuje się mgr Dominik Haak (członek Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego) wraz ze specjalistką ds. diagnozy mgr Aleksandrą Plewką. Tworzą także diagnozy transpłciowości, które są wymagane przez lekarzy/lekarki przed rozpoczęciem terapii hormonalnej.

W swojej pracy nasi specjaliści powołują się na zalecenia Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego, które objęło swoją tematyką właśnie transpłciowość: ,, Polskie Towarzystwo Seksuologiczne wzywa więc wszystkich zainteresowanych, a w szczególności lekarzy, psychologów, seksuologów, pracowników służb publicznych oraz innych osób mających wpływ na publiczną debatę do kształtowania odpowiednich postaw wobec osób transpłciowych, opartych o rzetelną wiedzę i respektowanie praw człowieka.’’ (pełna treść stanowiska)

Więcej na temat tego, w jaki sposób możemy wspierać osoby transpłciowe pisze nasz specjalista mgr Dominik Haak: https://dominikhaak.pl/psycholog-z-osoba-transseksualna/

Bibliografia:
Bancroft, J. (2011). Seksualność człowieka. Elsevier Urban & Partner, Wrocław, Rozdział 10: Transgenderyzm, niezgodność na płeć zdeterminowaną kulturowo i transwestytyzm (s.301-313).
Osajda, K. (2009). Cywilnoprawne aspekty zmiany płci u transseksualistów. W: R. Wieruszewski, M. Wyrzykowski (red.). Orientacja seksualna i tożsamość płciowa. Aspekty prawne i społeczne. Warszawa: Instytut Wydawniczy EuroPrawo.

Udostępnij nas!

Psycholog dziecięcy w poradni Synergia

psycholog dziecięcy warszawa bielany poradnia synergia terapia dzieci bajkoterapia psychoterapia

Psycholog dziecięcy – osoba wykwalifikowana do pracy z dziećmi i młodzieżą, która posiada specjalistyczne wykształcenie psychologiczne oraz umiejętności i kompetencje do pracy z najmłodszymi oraz ich rodzicami. W poradni psychologicznej Synergia w Warszawie swoje wsparcie psychologiczne oferują dwie psycholożki dziecięce, mgr Klaudia Pawicka, mgr Dagmara Maria Boruc oraz mgr Olena Petriv. Diagnozą psychologiczno-seksuologiczną dla dzieci i młodzieży zajmują się mgr Aleksandra Plewka oraz mgr Dominik Haak.

Jak wygląda pierwsza wizyta z dzieckiem, czego oczekuje psycholog dziecięcy? Na pierwszej wizycie z dzieckiem zawsze konieczna jest obecność opiekuna prawnego lub opiekunki prawnej, a dalsze postępowanie zależne jest od wielu czynników i jest ustalane wspólnie z psychologiem lub psycholożką. Być może potrzebne będą sesje rodzinne, na których będą rodzice wraz z dzieckiem, ale może być też tak, że do psychologa będzie przychodziło samo dziecko. Na rodzinę zazwyczaj patrzy się, jako na system – dlatego też opis sytuacji z punktu widzenia rodziców, rodzeństwa, dziadków, jest bardzo cenny.

Kiedy warto udać się na konsultację psychologiczną z dzieckiem? Uwagę rodziców powinny zwrócić na pewno takie symptomy, jak: agresja, nieśmiałość, nocne moczenie, zachowania seksualne przekraczające granice innych, smutek, samookaleczenia i problemy w szkole, z jedzeniem, ze snem. Czasami rodzice korzystają z pomocy psychologa dziecięcego bez dziecka – kiedy chcą zapytać o normatywność zachowań dziecka.

W SYNERGII specjaliści i specjalistki korzystają z wielu metod psychoterapeutycznych, jedną z nich jest bajkoterapia. Bajkoterapia to metoda, którą wykorzystuje się do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Psycholog dziecięcy korzysta z bajkoterapii w pracy z dziećmi wymagającymi wsparcia ze strony osób trzecich. Realizuje się ją poprzez czytanie dzieciom, bądź ich samodzielną lekturę właściwej dla danego problemu opowieści terapeutycznej. Wśród bajek terapeutycznych można wyszczególnić takie grupy jak: bajki psychoterapeutyczne, psychoedukacyjne oraz relaksacyjne. Każda z nich dedykowana jest dzieciom z innymi problemami.

Udostępnij nas!

Kryzys psychologiczny- zagrożenie, czy może szansa?

kryzys psychologiczny poradnia synergia warszawa bielany psycholog

Kryzys psychologiczny to zaburzenie równowagi (homeostazy). W psychologii kryzysem psychologicznym nazywa się sytuację, w której dotychczasowe sposoby radzenia sobie zawodzą. Wśród wydarzeń krytycznych wymienia się najczęściej śmierć bliskiej osoby, udział w katastrofie drogowej, katastrofie naturalnej, gwałt, ale też zmianę pracy i szkoły. Wiemy już, czym kryzys jest i co go powoduje, ważne jest jednak, co można z nim zrobić?

To, jakie mamy przekonania i według jakiej filozofii żyjemy, może być podłożem dla wystąpienia kryzysu. Zobrazować to można na przykładzie osoby głęboko przekonanej o dobru i uczciwości innych ludzi. Gdy osoba taka zostanie oszukana, czy wykorzystana – jej wizja świata zostaje zaburzona, a ona sama popada w kryzys. Wpływ takich wydarzeń na każdą osobę może być inny, dla każdego i każdej z nas inne doświadczenie może być uznane za traumatyczne. To, co jest wspólne- to druzgocące skutki przeżywania głębokiego kryzysu psychicznego.

Osoba, która przeżywa kryzys, może doznawać pewnego zestawu objawów. Należą do nich zaburzenia nastroju: od pobudzenia przypominającego manię, do wręcz smutku i apatii podobnych depresji. Powszechne są również zaburzenia spania, pod postacią bezsenności, wzmożonej senności, ale także wielokrotnego budzenia się w nocy.

Podczas kryzysu również zdolności poznawcze mogą ulec pewnemu zaburzeniu – osobie trudno jest się skoncentrować i być ,,tu i teraz’’. Jest to bardzo charakterystyczne u osób, które przeżyły wypadek, atak, zamach, czy gwałt – zjawisko to określa się, jako ruminacje. Są to uporczywe, powracające wspomnienia o trudnym wydarzeniu.

Związany z kryzysem stres osiąga bardzo wysoki poziom. Ten właśnie stres prowadzi do stopniowego zaburzenia równowagi emocjonalnej i doprowadza osobę do stanu, w którym musi ona uruchomić zapasy energetyczne i motywacyjne, aby przeżyć. Taki stan bardzo często przekracza możliwości danej osoby do poradzenia sobie z problemem samemu/samej.

Wydaje się, że najlepszym rozwiązaniem w takim przypadku jest skorzystanie z pomocy psychologicznej (interwencji kryzysowej). Dzięki wsparciu od specjalisty, człowiek może dokonać przewartościowania, oceny swojego stylu myślenia i podjąć odpowiednie działania. Wizyta w naszej poradni pomoże przede wszystkim zrozumieć ten stan. Wraz z uświadomieniem sobie, co się z nami dzieje – możliwe będzie obniżenie napięcia i uzyskanie większej stabilności psychicznej.

Tak, jak już zaznaczyliśmy w tytule tekstu – kryzys psychologiczny może mieć pozytywne skutki! Czasami zdarza się, że po wyjściu z tego stanu osoba ma możliwość rozwoju osobistego i odkrycia w sobie nowych podkładów motywacyjnych. Pod postacią chociażby zmiany swoich nawyków, przekonań, czy podjęcia nowej aktywności. W psychologii często mówi się o tak zwanym wzroście potraumatycznym. Można go podsumować popularnym stwierdzeniem: ,,co Cię nie zabije, to Cię wzmocni’’.

Najczęściej dochodzi do pozytywnych zmian związanych z relacjami z innymi ludźmi. Ulegają one polepszeniu, gdy dochodzi do zmiany wartości i przeniesienia odpowiedzialności za te relacje również na siebie. Dotyczyć to może też większej otwartości na poznawanie nowych ludzi. Po przejściu kryzysu osoby doświadczają często lepszego kontaktu ze sobą, a więc wglądu w swoje uczucia. Skutkuje to swego rodzaju odpornością psychiczną- kiedy pojawi się kolejna kryzysowa sytuacja, jednostka ta będzie już na nią lepiej przygotowana. Na pewno coś ważnego jest też w tak zwanym ,,pozytywnym myśleniu’’, często po doświadczeniu kryzysu osoby zmieniają swój system filozoficzno-religijny na bardziej świadomy: ludzie zaczynają dostrzegać przejawy cudów w najdrobniejszych wydarzeniach dnia codziennego.

Jeżeli przeżywasz obecnie kryzys, lub doświadcza go osoba z Twojego otoczenia- zapraszamy na wizytę w naszej Poradni. Znajdziesz u nas odpowiednie wsparcie, pomożemy Ci obrać taki kierunek, dzięki któremu poczujesz w sobie siłę na wyjście z kryzysu.

Udostępnij nas!